|
Kırıkkale
Kırıkkale''nin adının, şehrin 3 km.
Kuzeyindeki Kırıkköyü ile kendin merkezindeki Kaletepe''nin
kısaltılarak birleştirilmesinden ortaya çıktığı söylenir. Bu ismin
halk tarafından9 yakıştırıldığı kanaatı yaygın olmakla beraber
bölgenin ismi Osmanlı arşiv belgelerinde, şimdiki haliyle Kırıkkal''a
biçiminde geçmektedir. XVI. ve XVII. Yüzyıllarda, doğudan gelen
çeşitli Türk aşiret ve cemaatlerinin Anadolu''da - bilhassa Orta
Anadolu''da- iskan edildikleri bilinmektedir. Bunlardan "Oğuz,
Oğuzhan" adı verilen büyük bir oymağın Ankara yakınlarında, o
zamanki söyleyişiyle "Kırıkkal''a " ya yerleştirildikleri
belgelerde ifade edilmektedir. Yörükan taifesinden olduğu
zikredilen Oğuz Oymağı, Anadolu''yu Türkleştirerek ve
İslamlaştırarak, Türk vatanı haline getiren, aynı zamanda "Türkmen
adıyla da bilinen büyük bir aşirettir. Bu durumda bölgenin adının
en az 400 yıllık bir tarihe sahip olduğunu kabul etmek gerekir.
Türklerden Önce : Yörenin çok eski bir tarihi geçmişi mevcuttur.
Bugün Kırıkkale il sınırları içinde kalan bazı tarihi kalıntılar,
ören yerleri ve höyüklerin varlığı ile bazı araştırma ve
incelemelerde M.Ö. yıllara ait arkeolojik buluntulara rastlanması,
Kırıkkale''nin coğrafi alanının ne kadar eski bir yerleşim sahası
olduğunu gösterir. Keskin''e bağlı Ceritkale köyü yakınlarında
kaya kabartmaları ve mağaradaki resimler; Göçbeyli ve Efendi
köylerindeki höyüklerde ele geçen buluntular;yörenin, Hititlerin
önemli yerleşim merkezig olduğunu göstermektedir. Yine Kırıkköy
ile Kaletepe;Sulakyurt ve Delice İlçelerinin değişik yerlerinde
Bizans ve daha eski dönemlerden kaldığı bilinen arkeolojik
eserlere rastlanması da bu düşünceyi doğrulamaktadır. Ayrıca 1991
yılında bir Japon arkeoloji heyetinin Kırıkkale-Keskin bölgesinde
yürüttükleri yüzey araştırmalarında, bölgede toplam 24 höyük ve 5
düz yerleşim yeri tespit edilmiştir. Düz yerleşim yerlerinden
toplanan çanak-çömlek parçalarının çoğunun Roma ve Bizans çağına
ait olduğu tesbit edilmiştir. Höyüklerden toplanan çanak-çömlek
parçalarının da Eski, Orta, Geç Tunç ve demir Çağlarına ait olduğu
anlaşılmıştır. Bu yöre milattan önceki dtönemlerden Hititklerden
başka, Frigler, Etiler, Lidyalılar, Sümerler ve Galatlar gibi
devlet ve toplumların idare altında kalmıştır. Türklerden Sonra :
Malazgirt Zaferinin 1071''de kazanılmasından sonra Anadolu''nun
kapıları Türklere açılmış, buralar hızlı bir şekilde Türk-İslam
diyari haline getirilmiştir. İşte o dönemlerde Kırıkkale ili
dahilinde bulunan bazı yerlerinde ilk fethedilen İslam
beldelerinden olduğu görülmektedir. Türk ve İslam aleminin büyük
mutasavvıfı ve evliyası Hoca Ahmet Yesevi''nin oğlu Haydar
Sultan''da Anadolu''daki bu mücadelede de yer almıştır. Bu
mücadelenin, Kırıkale''nin en yüksek dağlarından biri olan Behrek
Dağı eteklerinde ve civarında Konur Kasabası, Haydar Sultan ve
Halil Dede köylerinin bulunduğu mahallerde yapılmış olması
kuvvetle muhtemeldir. Hatta Haydar Sultan''ın yaptığı savaşta,
kafirlere esir düşerek, bugün aynı isimle anılan bu köydeki kuyuya
hapsedildiği ve kabrinin de burada bulunduğu ve bu zatın Hoca
Ahmet Yesevi''nin oğlu olduğu kaynaklarda geçmektedir. Diğer
taraftan, Balışeyh ilçesinin de o döinemlerde, yani Anadolu''da
ilk kurulan Türk yerleşim alanlarından olduğu bilinmektedir.
Buradaki taştan yapılmış eski cami ve türbe Selçuklular tarafından
1121 yılında inşa edilmiştir. Aslında Kırıkkale bölgesi tarihini
Ankara tarihiyle birlikte düşünmek, incelemek ve araştırmak uygun
olur. Çünkü çok yakın olması nedeniyle buralar, eskiden beri
Ankara''ya bağlı bir yöre olarak kalmıştır. Ankara''nın Türklerin
eline ilk olarak 1073 yılında geçtiği dikkate alınırsa, Kırıkkale
bölgesinin de- genel olarak- aynı yıllırda Türkleşmeye ve
İslamlaşmaya başladığı kabul edilebilir. Bazı Haçlı seferleri
sırasında buralar tekrar Bizanslıların eline geçmiş olmasına
rağmen XII. Yüzyıldan itibaren Selçukluların hakimiyetine kesin
olarak geçmiştir. Daha sonraki asırlarda Orta Asya''dan,
Anadolu''ya göç eden Oğuz Türk boylarından pek çok aşiret ve
cemaat Kırıkkale bölgesinde iskan edilerek, buralar bütünüyle Türk
ve İslam diyarı haline getirilmiştir. Cumhuriyet Döneminde
Kırıkkale : Bilindiği gibi Kırıkkale temelleri 1925''lerde atılan
bir Cumhuriyet şehrimizdir. 70 Yıllık gelişmesi, büyümesi ve
bugüne taşınması MKEK ile olmuştur. Kırıkkale''nin kurulduğu arazi
Kırıkköyü arazileriydi. Kırıkköyü 1925''ten önce 12 hanelik küçük
bir köy idi. Kaletepe ise 3-4 km.ötede, aslında bilinen anlamda
bir kale olmayıp boz toprakların oluşturduğu bakımsız ve ağaçsız
bir tepeydi. 1960 yılından itibaren ağaçlandırma çalışmaları
başlatılmıştır. |
